Ганга өвс гэж юу вэ, юунд сайн вэ?

Зун. Уулын бэлээр алхаж явтал салхи эргэж, анхилуун үнэр хамар цоргино. Тэгээд л ганга ургаж байгааг мэднэ. Өндөр биш, газарт наалдсан мэт дэвссэн ургамал. Нүдээр олохоос өмнө үнэрээр нь мэднэ.

Латинаар Thymus төрөлд багтана. Англиар wild thyme, оросоор чабрец. Монголчууд ганга гэж нэрлэсээр ирсэн.

Хаана ургадаг вэ?

Хуурай, нарлаг энгэр, чулуурхаг хажуу, уулын бэл, хээр тал бол гангын дуртай газар. Зун цэцэглэхдээ ягаан, нил ягаанаар уулын хаяаг буддаг. Яг энэ үед нь түүдэг. Хатаагаад тавьбал жилийн турш хэрэглэнэ.

Өвлийн хүйтэнд хатаасан гангаа гаргахад зуны энгэрийн үнэр гэрт орж ирдэг.

Юунд хэрэглэдэг вэ?

• Цай. Хатаасныг буцалсан усанд хийхэд цай болно.
• Утлага. Шатаахад гарах утаагаар гэр орноо ариусгадаг.
• Амтлагч. Мах, шөлөнд нэмж үнэр оруулна.
• Саван, лаа. Нунтаглаж найрлагад холихоор үнэр нь үлддэг.

Яагаад ариун сайхныг бэлгэддэг вэ?

Утлагын уламжлалаас улбаатай. Хатаасан ганга шатаахад гарах утаа нь гэрийн булан тохой бүрд хүрч, орон гэрийг ариусгадаг гэж үздэг. Ганга ариун сайхны бэлгэдэл болсон нь эндээс. Тиймээс ёслол, буяны ажилд өргөн хэрэглэдэг. Зэдэд ганга орсон байх нь тохиромжтой гэж үздэг нь ч үүнтэй холбоотой.

Бид гангыг хэрхэн ашигладаг вэ?

Манай гангатай саван, гангатай лаа хоёрын аль алинд ганга өвс ордог. Саванд нь нунтаглаж, тээрэмдэхийн өмнө найрлагад холидог — тиймээс саван бүрээс ганганы ширхэг харагддаг. Хээ биш, жинхэнэ ганга.

Гангатай хатуу саван, лаа хоёрын гол түүхий эд нь монгол малын цэвэршүүлсэн тос. Түүн дээр ганга өвс нэмэгдэж, Монголд, өөрийн үйлдвэрт бүтээгдэхүүн болдог. Шингэн саван нь өөр найрлагатай.

Анхаарах зүйл

Ганга бол хүнсний болон ахуйн хэрэглээтэй энгийн ургамал ч, аливаа ургамлын нэгэн адил хэт их хэрэглэх, эсвэл жирэмсэн үед хэрэглэхийн өмнө эмчээсээ зөвлөгөө авах нь зүйтэй. Энэ нийтлэл эмнэлгийн зөвлөгөө биш.